24 сьнежня 2008 года спаўняецца 210 гадоў з дня нараджэння слыннага літаратурнага класіка - літвіна Адама Міцкевіча. Мы віншуем усіх прыхільнікаў яго творчасьці, адбітак у якой пакінула і вялейская зямля.
Якім жа чынам зьвязаны Адам Міцкевіч з Вялейшчынай? Ёсь некалькі момантаў у яго жыцці і творчасьці.

Сяброўскія стасункі меў з Міцкевічам вялейскій пісьменннік, аўтар "Літоўкіх малюнкаў", Ігнацій Ходзька. У 1824 годзе Ігнацій Ходзька просіць Адама Міцкевіча напісаць верш у альбом сваёй нарачонай - Людвіцы Мацкевіч, уражэнкі вёскі Рускае Сяло. Верш гэты гэтак і называецца "У альбом Людвіцы Мацкевіч":

Далёкай, незнаёмай, далёкі, невядомы,
Калі не суджана нам у жыцці спадкацца,
Пішу, каб пазнаёміцца і разьвітацца:
"Прывет!", "Бывай навек!" - з двух выразаў знаёмых.

Так падарожнік, што ў цясьніне гор блукае,
Разьвесяліцца песьняй хоча ў падарожжы:
Ды, адзінокі, пра каго ён засьпявае?
І пра каханку сябра ён пяе прыгожа;
Але пакуль к ёй песьня данясецца рэхам,
Вандроўнік пахаваны можа быць пад сь
негам.

Такім чынам аказваецца шта апошні свой верш, які быў напісаны на Радзіме, Адам Міцкевіч прысьвяціў дзяўчыне зь Вялейшчыны.

Агулам з рускасельскага роду Мацкевічаў пабралі сабе дзяўчат ўжанкі тры блізкія сябры: Ігнацій Ходзька узяў Людвіку, Эдвард Адынец - Соф'ю, Людвіцыну сястру, а Юліян Корсак ажаніўся на Юзэфе - пляменніцы Людвікі і Соф'і. І вось з сятра Людвікі Соф'я яшчэ раз зьвязвае Адама Міцкевіча з Вялейшчынай.

У лютым 1834 года Адама Міцкевіч дасылае з Парыжу ліст свайму добраму сябру Эдварду Адынцу. У гэтым лісьце Адам піша:

"Соф'е тваё цалую рукі. Часта думаю пра яе, малюючы гераіню маёй паэмы Зосю. Усё ж лепш глядзець на жывую, чым ствараць ва ўяўленні нават самую прыгожую."

Гэта азначае, што прататыпам для персаанажа Зоські з паэмы "Пан Тадэуш" была ўражэнка Рускага Сяла Соф'я Мацкевіч.

Невыключна што Адам Міцкевіч наведваў вялейскія краі, заяджаў у Дзевятні да Ігната Ходзькі, ці разам з Эдвардам Адынцом завітваў у Рускае Сяло зірнуць на прыгажуню Зоську Мацкевіч. І хоць дакументальных пацьверджаняў гэткіх візітаў пакуль няма, відавочна што постаць Адама Міцкевіча была зьвязана зь Вялейскай зямлёй праз асобы людзей.

Віталь Кастэнка і Аляксей Лужынскі

малюнкі клікабельны

Праглядаў: 52